মুখত সোণৰ চামুচ লৈ ৰাজকীয় পৰিয়ালত জন্ম লৈয়ো সকলো দেশ আৰু জনসাধাৰণৰ বাবে ত্যাগ কৰি উলাই আহিছিল ৰাজ পথলৈ দেশৰ বাবে সমাদৰ বাবে কাম কৰিবলৈ ৷ সেইজন মহান ব্যাক্তি বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা অসমৰ উজ্বল নক্ষত্ৰ এইজন অমৰ শিল্পী আছিল একেধাৰে কবি, সংগীতজ্ঞ, নাট্যকাৰ, নৃত্য শিল্পী, ৰাজনীতি বিদ, সমাজ সেৱক আৰু বিপ্লৱী বীৰ ৷ তেওঁৰ দেউতাক আছিল এজন সৈনিক ৷ বৃটিছৰ শাসন কালত চাকৰিৰ সূত্ৰে তেখেতে আছিল পশ্চিম বংগৰ ঢাকাত (এতিয়া ঢাকা, বাংলাদেশৰ ৰাজধানী) দেউতাক গোপল চন্দ্ৰ ৰাভাও আছিল এজন সংগীত, ক'লা ভাল পোৱা ব্যক্তি ৷
বিষ্ণুপ্ৰসাক সৰুতে ঘৰতে 'কটো' বুলি মাতিছিল ৷ চৰকাৰী আৱাসগৃহতো
তেওঁলোকে এখন আপোন ঘৰলৈ পৰিৱৰ্তন কৰিছিল ৷ সৰুৰে পৰা লোক- সংস্কৃতি আৰু পৰম্পৰাৰে
ডাঙৰ- দীঘল হৈছিল বিষ্ণ প্ৰসাদ ৰাভা ৷ লগৰীয়াৰ লগত খেলা- ধূলা, মাছমৰা সকলো কৰি
আনন্দ পাইছিল ৷ দেউতাকে তেওঁলোকক অৱসৰৰ সময়ত কীৰ্তন- ঘোষা, গীতা আদি পাঠ কৰি
শুনাইছিল এইবিলাক তেওঁ বৰ মনোযোগেৰে শুনি অনুধাৱন কৰিছিল ৷ তেওঁ তাৰ মাজতে ভগৱানক
আৱিষ্কাৰ কৰি আত্ম সন্তুষ্টি পাইছিল আৰু সাহস গোটাইছিল ৷
ঢাকাত যিহেতু বেংগলী
ভাষাৰ প্ৰাধান্য সেয়েহে বিষ্ণু ৰাভাৰ পঢ়া মাধ্যমো আছিল বেংগলী ৷ চতুৰ্থ শ্ৰেণীলৈ
পঢ়াৰ পিছত দেউতাকে ঘৰৰ পৰিয়ালৰ সহযোগত তেজপুৰ চৰকাৰী বিদ্যালয়ত তেওঁৰ নাম লগাই
দিয়ে ৷ প্ৰথম অৱস্থাত তেওঁ পঢ়াত ভাল নাছিল যদিও পিছলৈ মনত দৃঢ় প্ৰতিজ্ঞা হৈ ৰ'ল
যে তেওঁ শ্ৰেণীত প্ৰথম হ'বই ৷ সেই ভাবধাৰাৰে তেওঁ সৱল হৈ প্ৰৱেশিকা পৰীক্ষাত জিলাৰ
ভিতৰত প্ৰথম হৈ "The queen express gold madel" পাবলৈ সক্ষম হ'ল ৷
সংগীত ভালপোৱা দেউতাকে ঢাকাত থাকোতেই তেওঁলোক তিনিজনক সংগীতজ্ঞ ওচৰত সংগীত শিক্ষা দিয়াইছিল ৷ তেতিয়া বিষ্ণু প্ৰসাদ ৰাভাৰ সংগীতৰ প্ৰতি হেঁপাহ নাছিল, কিন্তু কণ্ঠ আছিল অনুপম ৷ তেওঁ ৯ বছৰ বয়সতে "ৰজা হৰিচন্দ্ৰ" নাটকত ৰাজকুমাৰ চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল ৷ তেওঁৰ সেই অভিনয় হৃদয়লৈ সোমাই গৈছিল আৰু তেতিয়াৰ পৰাই অভিনয় জগতৰ প্ৰতি তেওঁৰ এটা আসক্তি ভাব জাগি উঠিল ৷ তেজপুৰলৈ অহাৰ পিছত তেওঁ এটা নতুন পৰিৱেশ পালে আৰু একেধাৰে সংগীতৰ লগত জড়িত হৈ পৰিল ৷
১৯২৬ চনত প্ৰৱেশিকা পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ
হোৱাৰ পাছত তেওঁ কলিকতাৰ 'টেণ্ট পাল' কলেজত নাম ভৰ্তি কৰে ৷ তেওঁ বিজ্ঞান শাখাত
পঢ়াৰ উপৰিও কলিকতাৰ চুকে- কোণে সামাজিক কাম সমূহো কৰি গ'ল ৷ ১৯২৮ চনত I.Sc
পৰীক্ষাত প্ৰথম বিভাগৰ উত্তীৰ্ণ হৈ 'ৰিপুন' কলেজত নামভৰ্তি কৰে ৷ ১৯২৯ চনত বছৰেকীয়া
শেষ কৰি স্বাধীনতাৰ আন্দোলনত নামি পৰে ৷ বৃটিছৰ কবলত পৰা দেশবাসীক উদ্ধাৰৰ বাবে
তেওঁ আপ্ৰাণ চেষ্টা কৰি এই আন্দোলনৰ এজন নায়ক হৈ পৰিল ৷ তেওঁ ৰিপুন কলেজৰ এজন ভাল
ছাত্ৰ আছিল আৰু পুলিচৰ বাবে তেওঁ লক্ষ্য হৈ পৰিছিল ৷ আৰক্ষীয়ে আহি বাৰে বাৰে
হোষ্টেলত অসুবিধা দি থকাৰ বাবে বিষ্ণু প্ৰসাদে কোঁচ বিহাৰলৈ গুচি গৈছিল ৷ তাত তেওঁ
মহাত্মা গান্ধীৰ সহযোগত আৰম্ভ হোৱা স্বাধীনতা আন্দোলনত বহু সাহসীকতাৰে স্বাধীনতা
হকে যুঁজ দিবলৈ আৰম্ভ কৰে ৷ লাহে লাহে তেওঁ কোঁচ বিহাৰতো পুলিচৰ নজৰলৈ আহিল ৷ তেওঁৰ
দুই ঠাইত দুটা কেচ জাপি দিয়া হৈছিল যদিও কোনো প্ৰমান নোহোৱাৰ বাবে সাৰি গৈছিল ৷
তেওঁ শেষত পৰীক্ষাটো শেষ কৰি তেজপুৰলৈ উভতি আহিল ৷ তেজপুৰত পুনৰ ইংৰাজীত অনাৰ্চসহ
B.A নামভৰ্তি কৰে মিচ্চেল কলেজত ৷
তেজপুৰতো জনসাধাৰণৰ ওপৰত চলা বৃটিছৰ অত্যাচাৰ তেওঁ সহ্য কৰিব পৰা নাছিল তেওঁ দিন ৰাতি এক কৰি কেৱল জনতাৰ বাবে যুঁজি গ'ল ৷ পুলিচৰ বাবে তেওঁ একমাত্ৰ লক্ষ্য হৈ পৰিল ৷ তেওঁৰ মূৰটোৰ বাবে ১০ হাজাৰ টকা ঘোষণা কৰা হাজাৰ হাজাৰ জনতাৰ মৰমৰ বিষ্ণু প্ৰসাদ ৰাভাক সকলো ৷ ৰক্ষা কৰি থাকিব জনতাই ৷ ১০ হাজাৰ বিনিময়ত জনতাই বিষ্ণুক হেৰুৱাব নোখুজিলে ৷ বিভিন্ন নামেৰে তেওঁ আত্মগোপন কৰিবলৈ ধৰিলে ৷ পিছে ১৯৫২ চনত গোৱাল পাৰাত আৰক্ষীয়ে তেওঁক গ্ৰেপ্তাৰ কৰে ৷
বিভিন্ন ঠাইত ঘূৰি ফুৰোতে বিষ্ণু ৰাভাই সেই ঠাই সমূহৰ সংস্কৃতি সমূহ তন্ন-
তন্নকৈ নিৰীক্ষণ কৰিছিল বৰপেটা সত্ৰত বৰগীত, গায়ন- বায়নকে আদি কৰি অসমৰ সকলো
সংস্কৃতি একত্ৰিত কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছিল ৷ অসমৰ ভাষা সমূহকে তেওঁ আয়ত্ত কৰি ল'লে আৰু
সকলো ভাষাতে গান গাব পৰা হ'ল ৷
নিজৰ দেশ, ভাষা, সাংস্কৃতিৰ ভাল পোৱা এইজন
ব্যক্তি ঘৰুৱা জীৱন আছিল বৰ বেদনাদায়ক ৷ তেওঁৰ প্ৰথমা পত্নীৰ বিয়া কৰোৱাৰ এবছৰ
পিছতে মৃত্যু মুখত পৰে ৷ তাৰ এবছৰ পত্নীৰ পিছতে তেওঁ দ্বিতীয় বিবাহ কৰাই আৰু
সেইগৰাকী পত্নীৰ দুটি সন্তান পৃথিৰৰাজ আৰু আৰু হেমৰাজৰ জন্মৰ পিছত মৃত্যুৰ মুখত পৰে
৷ তেওঁ দুটি সন্তানৰ সৈ'তে এক সমস্যাৰ জৰ্জৰিত তেওঁৰ জীৱনত ৰখাই নথৈ অসমৰ সংস্কৃতি
প্ৰসাৰৰ বাবে আগুৱাই থাকিল ৷ ১০৫৫ চনত তেওঁ তৃতীয় গৰাকী পত্নী বিয়া কৰোৱাই ৷
তেওঁ আছিল মোহিনী বসুমতাৰী ৷
১৯৬২ চনত চিনে ভাৰত আক্ৰমণ কৰাৰ ফলত বিষ্ণুৰাভা গুপ্তচৰ বুলি সন্দেহ কৰি ১৯৬২ চনৰ ১৯ নৱেম্বৰ তাৰিখে গ্ৰেপ্তাৰ কৰে ৷ আঠ মাহ কাৰাবন্দী হৈ ১৯৬৩ চনৰ ২৪ আগষ্টত তেওঁ জেলৰ পৰা ওলাই ৷
জেলৰ পৰা ওলাই তেওঁ
নিজৰ সংসাৰখন নতুনকৈ গঢ় দিবলৈ চেষ্টা কৰিলে ৷ তেওঁৰ ভাঙি যোৱা সপোনবোৰক পুনৰ
জাগ্ৰত কৰিবলৈ সাহস দি নটসূৰ্য্য ফণী শৰ্মা তেওঁৰ ছাঁৰ দৰে থাকিবলৈ ল'লে ৷ এইজন
কলাগুৰু বিষ্ণু প্ৰসাদ ৰাভাৰ অসমৰ প্ৰতি যি অৱদান সেয়া ইমান কম বাক্যত কৈ শেষ কৰিব
নোৱাৰি ৷ তেখেতৰ সাহিত্য সংগীত, নৃত্য, নাট্য, খেল আদিত যি অৱদান আমি অসমবাসীয়ে
সদায় সোঁৱৰো আৰু এই সমূহ অৱদান চিৰস্থায়ী হৈ জিলিকি ৰ'ব ৷ এইজন কলাগুৰু বিষ্ণু
প্ৰসাদ ৰাভাই ১৯৬৯ চনৰ ২০ জুন তাৰিখে সমূহ অসমবাসীক কন্দুৱাই ইহলীলা সম্বৰণ কৰিলে ৷
শাৰীৰিক ভাৱে তেওঁ তেখেত আমাৰ মাজত নাথাকিলেও তেখেত আমাৰ মাজত সদায় উজ্বল নক্ষত্ৰ
হৈ জিলিকি থাকিব ৷
ঠিকনাঃ গোলাঘাট
দূৰভাষঃ ৯৮৬৪৮৭৩৯৭৫
